W homilii papież powiedział: „Wasza diecezja jest młoda, ale chrześcijaństwo na tych ziemiach ma swoją długą i bogatą tradycję. Pamiętamy, że Legnica to miejsce historyczne – miejsce, na którym książę piastowski Henryk, zwany Pobożnym, syn św. Jadwigi, stawił czoło najeźdźcom ze Wschodu – Tatarom – wstrzymując ich groźny pochód ku Zachodowi. Z tego powodu, choć bitwa została przegrana, wielu historyków uznaje ją za jedną z ważniejszych w dziejach Europy. Ma ona również wyjątkowe znaczenie z punktu widzenia wiary. Trudno określić, jakie motywy przeważały w sercu Henryka – chęć obrony ojczystej ziemi i udręczonego ludu, czy też wola powstrzymania wojsk mahometańskich, zagrażających chrześcijaństwu. Wydaje się, że motywy te były nierozłączne. Henryk, oddając życie za powierzony jego władzy lud, równocześnie oddawał je za wiarę Chrystusową. I to był znamienny rys jego pobożności, którą ówczesne pokolenia dostrzegły i zachowały jako przydomek: Henryk Pobożny”.

Rocznica

W bieżącym roku przypada 780. rocznica Bitwy pod Legnicą, rozegranej 9 kwietnia 1241 r. Mówi się, że spotkały się tu dwa światy. Z jednej strony stanęli Mongołowie, zwani w Europie Tatarami, przybywający z głębi azjatyckiego stepu. Z drugiej, stający w obronie swej ziemi rycerstwo śląskie na czele z księciem Henrykiem II Pobożnym, wspomagane posiłkami z innych części Polski i cudzoziemskimi. Mongołowie bitwę wygrali, jednak zwycięstwo na odległym krańcu ich świata było mało znaczącym epizodem. Z kolei porażka chrześcijan oraz śmierć ich wodza, księcia Henryka II, mocno wryła się w pamięć mieszkańców Śląska, Polski i Europy, ale powstrzymała też dalszą ekspansję Tatarów w Europie.

Upamiętnienia

Miejscem upamiętniającym bitwę jest podlegnicka miejscowość Legnickie Pole. Znajduje się w niej świątynia Trójcy Świętej i Najświętszej Maryi Panny, która została wzniesiona w 2 połowie XIV wieku, według tradycji w miejscu odnalezienia zwłok księcia Henryka Pobożnego. Do 1945 r. była kościołem ewangelickim. Po II wojnie światowej opuszczona, popadała w ruinę. W 1960 r. zabytkowy obiekt odremontowano i zaadaptowano na cele muzealne. Obecnie jest oddziałem Muzeum Miedzi w Legnicy.

Ponadto od XVIII wieku obecny jest tu pobenedyktyński kościół Podwyższenia Krzyża św. i Jadwigi Śląskiej, mający rangę bazyliki mniejszej, służący jako kościół parafialny i miejsce uroczystości i wydarzeń diecezjalnych upamiętniających bitwę. Z chwilą bowiem powstania diecezji legnickiej, rocznica Bitwy Pod Legnicą została wpisana do kalendarza wydarzeń duszpasterskich, które stały się okazją do wspólnej modlitwy z udziałem przedstawicieli różnych służb mundurowych, które przybywały do Legnickiego Pola.

Z czasem pojawiły się i inne inicjatywy: bieg i inscenizacja bitwy, okolicznościowe sympozja i konferencje, a szczególnym dziełem stało się powołanie do życia Bractwa Henryka Pobożnego i księżnej Anny, które wystąpiło z inicjatywą wyniesienia na ołtarze książęcej pary.